Menu
FacebookTwitterLinkedInRSS Feed

Uzayda Kapkara Bir Patates

Churyumov–Gerasimenko kuyrukluyıldızı

Son iki-üç aydır Avrupa bu haberle çalkalanıyor ama bizim güzel medyamızda ben doğru dürüst bir haber görmedim. Herneyse onların konuları farklı bizim ki farklı. Bu cismi patatese benzetiyorlar ama bence yer fıstığına daha çok benziyor. Siz bakmayın fotoğrafta öyle pırıl pırıl gözüktüğüne, kömür kadar, asfalt kadar karanlık. Üzerine düşen güneş ışığının sadece %5'inden azını yansıtıyor. Sözünü ettiğim kömür veya asfalt daha fazla yansıtır.

Bu kapkara yer fıstığının adı Churyumov–Gerasimenko kuyrukluyıldızı. İlki rus, diğeri ise kazakistanlı bir kadın, iki bilim insanı bu KY'ı 1969 yılında birbirlerinden bağımsız olarak keşfettiler. Avrapalıların dili dönmediği için bu KY'a kısaca 67P/C-G diyorlar. Tarihine girmeden boyu 4, eni 3 km olan aslında küçük bir gökcismi. Kütlesi 10 milyar ton. Bizim Ağrı dağından küçük. Güneş çevresinde 6.45 yılda bir dolanan dönemsel bir KY. Yörüngesinde Güneşe en yakın noktası (enberi) 186 milyon km, yani ortalama yer-güneş uzaklığından fazla. Enöte noktasının uzaklığı ise 850 milyom km.

Bu genel bilgileri verdikten sonra neden son zamanlarda bu KY'ın baş haber olduğuna gelelim. Avrupa Uzay Ajansı ESA, 2004 yılında bir KY'a gidecek ve inceleme yapacak bir uzay sondası gönderdi. Fakat şimdi tam anımsamıyorum sözkonusu randevu gerçekleşmedi. Onun üzerine uzmanlar daha sonra adı Rosetta olan bu uzay aracını uyuttular. Siz şimdi şaıracaksınız ne demek uyutmak. Bir yörüngeye yerleştirdiler ve hiç enerji harcamadan tüm bilimsel aletlerini kapatarak beklediler. Sonunda 67P/C-G ile buluşturmaya karar verdiler. Uzay aracını uyandırdılar ve roketlerini ateşleyerek bu KY'a yönlendirdiler. Ağustos ayında buluşma gerçekleşti.

Daha önce bu türden bir kaç buluşma gerçekleştirmişti insanoğlu ama Rosetta o kadar çok yaklaştı ki onun tüm ayrıntılı fotoğraflarını bize gönderdi. Uzay aracının üzerinde 12 tane bilimsel alet var. Fakat en önemlisi Philae isimli bir kondu taşıyor. Bu kondu uzay aracından ayrılarak KY'ın üzerine konacak. KY'dan kaçış hızı o kadar küçük ki siz onun üzerinde yürüseniz uzaya kaçarsınız. O nedenle Philae KY'ın üzerine konduğunda yan zıpkınları ile yüzeye tutunmaya çalışacak. Şu anda ESA'da uzmanlar yoğun bir çalışma içindeler. Bu kondu nereye konacak diye. Önce 8 nokta saptadılar, daha sonra bunu 5'e indirdiler. Eylül ayının ortasında Philea KY'ın üstünde olacak. Bu konuda yazılacak çok konu var ama meraklı olanlar ESA sayfalarında olayı takip edebilirler. Sevgilerimle...

yukarı çık