Menu
FacebookTwitterLinkedInRSS Feed
Gökyüzünde Uyduları İzlemek Gökyüzünde Uyduları İzlemek

Gökyüzünde Uyduları İzlemek

Bu sene Şubat ayında uzay istasyonunun ne zaman nereden geçtiğini öğrendiğimde 8 saat plan yaptım, onu tam TÜBİTAK Ulusal Gözlemevinin üstünde yakalamak için. Bir çok işlemden geçen fotoğraf işte buydu.

Kafanızı kaldırıp gökyüzüne baka bir gruba seslendiğimin farkındayım. Her katıldığım etkinlikte uyduları gösterdiğim zaman insanlar çok şaşırıyor, hocam bu uydu mu diyorlar. Unutmayın yıldızlar arasında hızlı bir şekilde yol alan ışıklı cisimleri gördüğünüz zaman onun hemen uydu olduğunu bilmeniz gerekir. Özellikle akşam hava yeni karardığında veya güneş doğmadan önce sabahleyin gökyüzünü inelerseniz bol miktarda uydu görürsünüz.

Şu anda çevremizde fırıl dönen 2000'den fazla insan yapımı uydu var. Gözle görülenlerin sayısı daha az, onları yukarıda belirttiğim saatlerde görebilirsiniz, sadece 4-5 dakika yıldızların arasında hızla yol aldıklarını izleyebilirsiniz. Bunlar genellikle yere yakın uydulardır. Bunların en önemlisi de sürekli olarak içinde 6 astronotun çalıştığı Uluslararası Uzay İstasyonu, UUI'dir (International Space Satellite, ISS).

uydulari-izlemek-2

İnsanlar uzay istasyonunun nereden ne zaman geçeceğini önceden bildikleri için ona göre plan yaparlar. Ay diskinin üzerinde yakalanmış uzay istasyonu.

400 tondan fazla ağılığa sahip bu büyük uydu şu anda hemen hemen gökyüzünün Güneş ve Ay'dan sonra üçüncü parlak cismi haline gelmiştir. Çoğu zaman bugünlerde batı ufkunda gördüğümüz Venüs gezegeninden daha parlaktır. Bu güzelim uzay gemisini gökyüzünde en fazla 6-7 dakika gözlersiniz. Genellikle batıdan gözükür ve doğuda kaybolur. Gökyüzünü bilmeyenler bazen uçan daire gördüklerini sanırlar, halbuki o dünya insanlarının milyar dolar harcadıkları ve bir sürü deney yaptıkları, sürekli gidip geldikleri UUI'dir.

Öğrencilerinize veya çocuklarınıza en azından bu uyduyu göstermenizi isterim, çok hoşlarına gidiyor. En son Bursa Uludağ şenliğinde sabaha karşı gösterdiğimizde insanların çok hoşuna gitti. Geçen seneki TÜBİTAK gözlem şenliğinde bir vaveyla ile gösterdik, bilgi vererek, yine katılımcıların çok hoşuna gitmişti. Bu uyduyu gösterebilmeniz için akıllı telefonlarınızda bir sürü bedeva proğram olmasına karşın ben size bir web sayfası önereceğim.

uydulari-izlemek-3

Burada heavens-above sitesinin nasıl kullanılacağı anlatılmıştır. Eğer gökbilime meraklı iseniz bu sayfada öğrenecek çok şey var.

Bu sayfanın bağlantı adresi www.heavens-above.com. Sayfa açıldığında yukarıdaki görüntü ortaya çıkar. Bu tür yazılımların sizi tanımanızı için yani nerede oturduğunuzu bilmesi gerekir ki üstünüzden geçen uyduları söylesin. O nedenle iki seçenek var, ya harita denilen kısma tıkayacaksınız ve dünya haritası üzerinde yerinizi işaretleyeceksiniz veya veri tabanı'nı (database) seçerek önünüze çıkan listeden Türkiye'yi ve daha sonra bulunduğunuz kenti yazarak seçmeniz gerekli.

uydulari-izlemek-4

İnsan yapımı uydular genellikle üç çeşit yörüngede bulunurlar. Bizim gökyüzünde gördüğümüz yere yakın olanlardır, UUİ (ISS) de bunlardan biridir. 400 km yukarıda dolaşır. Tüm yapay uyduların yerden ne kadar yüksekte, ne kadar bir hızla hareket ettikleri ve yörünge dönemleri bu şekilde gösterilmiştir. Örneğin 36 bin km yukarıda olan TV uydularını (TÜRKSAT) görmemiz için teleskop gerekir, çıplak gözle görülmez.

Her seferinde bu işlemleri yapmamak için yerinizi belli ettikten sonra siteye üye de olabilirsiniz. Bunun için bir kullanıcı adı ve sifre gerekiyor, şart değil ama mail adresinizi de girseniz iyi edersiniz. Bu siteye benzer başka siteler de var. Örneğin NASA'nın sayfası (spotthestation.nasa.gov/), buraya benzer şekilde üye olduktan sonra eğer o gün UUI geçecekse size mesaj atıp saat kaçta geçeceğini ve hangi yönde olacağını söylüyor. Benim bu konuda favori sayfam ise www.calsky.com.

yukarı çık